Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoby prowadzące: dr Żaneta Arciszewska

Kontakt: z.arciszewska@uwb.edu.pl

Internet pełen jest popularnych porad, eksperymentów i trendów dotyczących zdrowia, kosmetyków czy ochrony środowiska. Nie wszystkie mają jednak naukowe podstawy. Jak odróżnić fakty od mitów i jaką rolę odgrywa w tym chemia? Podczas wykładu na przykładzie wybranych internetowych trendów przyjrzymy się temu, jak nauka pomaga weryfikować informacje, badać właściwości substancji i rozwiązywać problemy współczesnego świata. Będzie to również okazja, by przekonać się, czym naprawdę zajmują się chemicy i jakie możliwości otwiera studiowanie chemii.

Forma: wykład

Czas trwania: 60-90 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoby prowadzące: prof. dr hab. Ryszard Łaźny

Kontakt: lazny@uwb.edu.pl

Wykład definiuje i wyjaśnia spotykane nieporozumienia w znaczeniu terminu chemia medyczna i roli chemików medycznych (rola w procesie opracowywania nowych leków). Podstawowe koncepcje w chemii medycznej i innowacyjnym przemyśle farmaceutycznym.

Forma: wykład

Czas trwania: 60-90 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoby prowadzące: prof. dr hab. Ryszard Łaźny

Kontakt: lazny@uwb.edu.pl

Wykład z cyklu „Elementy chemii i technologii jądrowej” prezentuje aspekty historyczne rozszczepienia jąder i rozwinięcia technologii reaktorów jądrowych (po współczesne typy reaktorów) oraz zapoznaje z podstawowymi koncepcjami i warunkami do wykorzystania energii jądrowej i uzyskiwaniem paliwa rozszczepialnego.

Forma: wykład

Czas trwania: 90 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoby prowadzące: prof. dr hab. Ryszard Łaźny

Kontakt: lazny@uwb.edu.pl

Wykład dyskutuje wszechobecne zagrożenia dezinformacją i manipulacją w dziedzinie szeroko rozumianej chemii, elementarne rady jak nie ulec dezinformacji oraz jak i na ile można się oprzeć na metodzie naukowej.

Forma: wykład

Czas trwania: 90 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoby prowadzące: prof. dr hab. Ryszard Łaźny

Kontakt: lazny@uwb.edu.pl

Wykład przedstawia ewolucję technik fotograficznych ze szczególnym uwzględnieniem zastosowania chemii i technologii chemicznej, od początków fotografii tradycyjnej do matryc cyfrowych.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoba prowadząca: dr Elżbieta Zambrzycka-Szelewa

Kontakt: elazamb@uwb.edu.pl

Uczniowie dowiedzą się, co to są metale krytyczne technologicznie, gdzie są wydobywane w Polsce oraz na świecie, a także w jakich sektorach przemysłu są stosowane (technologie hi-tech, nowoczesna elektronika, przemysł obronny oraz lotniczy). Szerokie wykorzystanie w przemyśle oraz niewystarczająca podaż metali, takich jak platynowce czy metale ziem rzadkich, przyczyniają się do wzrostu ich cen. Rozwiązaniem tych problemów może być recykling surowców z odpadów antropogenicznych (np. telefonów komórkowych, elektroniki, katalizatorów samochodowych) oraz prowadzenie gospodarki o obiegu zamkniętym.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni)

Osoba prowadząca: prof. dr hab. Agnieszka Wilczewska, prof. UwB

Kontakt: agawilcz@uwb.edu.pl

Wykład będzie poświęcony nowoczesnym strategiom zwiększania skuteczności i bezpieczeństwa terapii, szczególnie w kontekście onkologii. Punktem wyjścia będzie omówienie ograniczeń klasycznych metod leczenia. Przede wszystkim niskiej selektywności oraz poważnych skutków ubocznych wynikających z niespecyficznego działania leków na zdrowe tkanki. Zastanowimy się, dlaczego nowoczesne nośniki leków oraz układy typu nośnik–lek stanowią obiecujące rozwiązanie tych problemów. Uczestnicy spotkania poznają koncepcję tworzenia „inteligentnych" systemów dostarczania leków, które umożliwiają kontrolowane uwalnianie substancji czynnej, ochronę przed jej degradacją oraz precyzyjne kierowanie do miejsca działania (terapie celowane). Przedstawione zostanie nasze podejście do projektowania i syntezy nośników. W tym doborze materiałów (np. nanocząstek, polimerów, układów hybrydowych), metod ich funkcjonalizacji, aż po techniki charakteryzacji fizykochemicznej i oceny aktywności biologicznej. Wykład przybliży kulisy pracy badawczej oraz znaczenie ścisłej integracji wiedzy z zakresu chemii, fizyki, biologii, farmacji i medycyny. To właśnie na styku tych dziedzin powstają innowacyjne rozwiązania, które mają potencjał, by realnie zmienić przyszłość terapii i poprawić jakość życia pacjentów.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni)

Osoba prowadząca: prof. dr hab. Agnieszka Wilczewska, prof. UwB

Kontakt: agawilcz@uwb.edu.pl

Ostatnimi czasy w mediach pojawia się dużo informacji, a właściwie dezinformacji, na temat szkodliwości i wpływu produktów spożywczych, takich jak kawa, mleko, cukry i tłuszcze, na nasze zdrowie. Innym niezmiernie ważnym tematem jest cholesterol, tzw. „zły" i „dobry", a przecież z punktu widzenia chemika cholesterol jest jeden. Czy tłuszcze i cukry są potrzebne do prawidłowego funkcjonowania naszego organizmu? Podczas zajęć obalonych zostanie wiele mitów, a przedstawione zostaną fakty na podstawie najnowszych doniesień naukowych.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni)

Osoba prowadząca: prof. dr hab. Agnieszka Wilczewska, prof. UwB

Kontakt: agawilcz@uwb.edu.pl

Wszechobecne opakowania z tworzyw sztucznych stanowią jedno z ważnych wyzwań związanych z ochroną środowiska. Czy jednak wszystkie „plastiki" są takie same? Czy wszystkie polimery są materiałami sztucznymi? Czy opakowania zawsze powinny być biodegradowalne? Co się z nimi dzieje po wyrzuceniu i czy możemy ograniczyć ilość odpadów powstających w naszych domach? Podczas wykładu uczniowie przyjrzą się bliżej tworzywom stosowanym do produkcji opakowań, poznają zasady ich recyklingu oraz dowiedzą się, czym jest mikroplastik i jaki może mieć wpływ na środowisko oraz zdrowie człowieka. Porozmawiamy również o tym, jak prawidłowo segregować odpady i w jaki sposób codzienne decyzje każdego z nas mogą wpływać na ich ilość oraz sposób ich zagospodarowania.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni)

Osoba prowadząca: dr hab. Urszula Kotowska, prof. UwB

Kontakt: ukrajew@uwb.edu.pl

Czy związki obecne w plastikach, kosmetykach, opakowaniach żywności czy środkach czystości mogą wpływać na nasz układ hormonalny? Podczas wykładu przyjrzymy się substancjom, z którymi stykamy się na co dzień, i temu, w jaki sposób mogą naśladować lub zaburzać działanie naturalnych hormonów. Będzie mowa m.in. o bisfenolu A, ftalanach, związkach perfluorowanych i parabenach, a także o tym, gdzie możemy się z nimi spotkać i jak ograniczać codzienną ekspozycję. Zapraszam wszystkich ciekawych tego, jak chemia obecna w naszym otoczeniu może oddziaływać na organizmy i środowisko.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni)

Osoba prowadząca: dr hab. Urszula Kotowska, prof. UwB

Kontakt: ukrajew@uwb.edu.pl

Co naprawdę płynie w naszych rzekach? Podczas wykładu sprawdzimy, dlaczego woda jest zasobem znacznie bardziej ograniczonym, niż mogłoby się wydawać, i co decyduje o jej jakości. Zajrzymy do laboratoriów monitorujących wody, prześledzimy drogę ścieków przez oczyszczalnię i zobaczymy, jakie zanieczyszczenia mogą trafiać do środowiska. Na przykładzie katastrofy na Odrze zostanie też pokazane, jak splot kilku niekorzystnych czynników może w krótkim czasie doprowadzić do śmierci milionów organizmów wodnych.

Forma: wykład z elementami ćwiczeń

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoba prowadząca: dr Anna Trynda

Kontakt: a.trynda@uwb.edu.pl

Podczas wykładu „w pigułce” zostanie przestawiona historia kryminalistyki, z uwzględnieniem jej roli w literaturze na przykładzie postaci Sherlocka Holmesa wykreowanej przez Conana Doyle’a. Uczestnicy zajęć dowiedzą się, na czym polega zabezpieczanie śladów kryminalistycznych na miejscu zdarzenia na przykładzie wybranych rodzajów przestępstw (zabójstwo, włamanie, nielegalna produkcja środków zabronionych). Dodatkowo na przykładach „z praktyki” zostaną przedstawione rodzaje śladów kryminalistycznych i sposób ich badania w laboratorium oraz rola uzyskanych wyników w procesie śledczym. Uczestnicy będą zaangażowani w rozwiązanie zagadki kryminalnej.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole) /zajęcia online /Wilno

Osoba prowadząca: dr Elżbieta Zambrzycka-Szelewa

Kontakt: elazamb@uwb.edu.pl

Celem wykładu jest przedstawienie argumentów za tezą, że przestępstwo doskonałe nie istnieje, a ślady kryminalistyczne pozostawione na miejscu zdarzenia są w przeważającej części podstawą do wykrycia i ujęcia sprawcy przestępstwa. Omówione zostaną rodzaje śladów kryminalistycznych, a następnie ich funkcje i podział. Słuchacze będą mieli możliwość zapoznania się również z najnowocześniejszymi metodami badań identyfikacyjnych biologicznych śladów kryminalistycznych, których wyniki są podstawą do rozwiązywania nietypowych i skomplikowanych zagadek kryminalnych.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoba prowadząca: dr hab. Barbara Leśniewska, prof. UwB

Kontakt: blesniew@uwb.edu.pl

W wykładzie przedstawione zostaną informacje o pierwiastkach w środowisku, w organizmie człowieka oraz wpływie mikro-i makroelementów na zdrowie człowieka. Omówione zostaną pierwiastki stosowane w medycynie jako leki i suplementy diety oraz w diagnostyce medycznej. Zaprezentowane zostanie również wykorzystanie nanocząstek metali w różnych dziedzinach życia oraz metali ziem rzadkich w nowoczesnych technologiach.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 min

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoba prowadząca: mgr Jakub Iwaszczuk

Kontakt: kuba.iwaszczuk@gmail.com

Kwas N-acetyloneuraminowy (Neu5Ac) jest jednym z głównych przedstawicieli kwasów sjalowych – związków pełniących wiele istotnych ról biologicznych, takich jak uczestniczenie w procesach rozpoznawania komórek przez układ odpornościowy, powstawaniu przewlekłych stanów zapalnych, a także w rozwoju nowotworów. W trakcie wykładu zostanie omówiona synteza pochodnych kwasu N-acetyloneuraminowego oraz ich połączeń z wybranymi fluoroforami, takimi jak rodamina B i fluoresceina w oparciu o reakcje typu „click”. Koniugaty kwas sjalowy-fluorofor mogą posłużyć do wybarwiania miejsc nadekspresji sjalidaz, umożliwiając wizualizację procesów wbudowywania kwasów sjalowych w komórkach, w tym w komórkach nowotworowych.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoba prowadząca: dr Paweł Misiak

Kontakt: p.misiak@uwb.edu.pl

Wykład ma na celu przybliżenie historii powstania Układu Okresowego Pierwiastków. Podczas zajęć poruszone zostaną zagadnienia dotyczą ciekawostek związanych z pierwiastkami, ich występowaniem i właściwościami.

Forma: wykład

Czas trwania: 60 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoba prowadząca: prof. dr hab. Ryszard Łaźny

Kontakt: lazny@uwb.edu.pl

Wykład z cyklu „Elementy chemii i technologii jądrowej” wprowadza w podstawowe pojęcia: promieniowania, promieniowania jądrowego, rodzajów dawek i metod pomiarowych. Podkreśla wszechobecność promieniowania jądrowego oraz zapoznaje z wybranymi przykładami stosowanych źródeł lub materiałów promieniotwórczych.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoba prowadząca: prof. dr hab. Joanna Karpińska

Kontakt: joasia@uwb.edu.pl

Wykład dotyczy subiektywnej analizy wpływu osiągnięć chemicznych na dzieła literackie. Prelegentka stara się odpowiedzieć na pytanie czy dziedzina, która wydaje się być pozbawiona elementów poetyckich może być inspiracją dla pisarzy i poetów. W trakcie wykładu zostanie przedstawione jak ścisły jest związek pomiędzy chemią i literaturą, i nie chodzi tu jedynie o pisarzy czy poetów, którzy są z wykształcenia chemikami. Wątki chemiczne często stanowią tło opowieści lub same stają się ich motywem.

Forma: wykład

Czas trwania: 60 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni)

Osoba prowadząca: prof. dr hab. Ryszard Łaźny

Kontakt: lazny@uwb.edu.pl

Wykład omawia definicję chiralności i jej występowanie w obiektach geometrycznych, zjawiskach fizycznych, molekułach i układach biologicznych. Rozmawiać będziemy o znaczeniu chiralności dla oddziaływań molekuł ze strukturami biologicznymi, a także o różnicach we właściwościach biologicznych trzech form chiralnych związków chemicznych, również w kontekście składników aktywnych leków (w chemii medycznej).

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni)

Osoba prowadząca: prof. dr hab. Stanisław Witkowski

Kontakt: wit@uwb.edu.pl

Współczesne społeczeństwa w coraz większym stopniu zaczynają obawiać się osiągnięć nauki i techniki, pomimo ich wielkiego wkładu w poprawę poziomu zdrowia i życia ludzi. Niepokoją nadmierne i nieracjonalne wykorzystanie osiągnieć nauki w takich dziedzinach jak energetyka jądrowa, genetyka, czy informatyka.  Żyjemy w świecie schemizowanym. Pomimo wielkiego wkładu szeroko rozumianej produkcji chemicznej w jakość naszego życia, chemia w odbiorze społecznym przedstawiana jest jako źródło wielu problemów, takich jak pogarszanie się naszego zdrowia, zanieczyszczenia i dewastacja środowiska naturalnego itp. Powszechna staje się chemiofobia. W wykładzie przedstawione zostaną pozytywne aspekty, wynikające z wykorzystania dobrodziejstw chemii, jak również  zagrożenia, wynikające z przekraczania barier rozsądku.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni)

Osoba prowadząca: dr hab. Izabella Jastrzębska, prof. UwB

Kontakt: gierdas@uwb.edu.pl

Już samo słowo "zapach" rodzi wiele skojarzeń. Zapachy są składnikami perfum, mogą też informować o niebezpieczeństwie. Jak powiedział słynny perfumiarz Jean-Claude Ellena "Zapach, to nic innego, jak dotyk, który czujemy z daleka". A czym są owe zapachy? O tym dowiecie się Państwo podczas wykładu.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni)

Osoba prowadząca: prof. dr hab. Agnieszka Wilczewska

Kontakt: agawilcz@uwb.edu.pl

Miłość to temat niezwykle intrygujący ponieważ dotyczy  każdego z nas. Poprzez pryzmat chemii, związków chemicznych i reakcji jakie zachodzą w naszych organizmach zostaną wyjaśnione niektóre zachowania.  To wykład o „motylach w brzuchu", zakochaniu, miłości i przywiązaniu, jednakże z innej perspektywy.

Forma: wykład

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni lub w zainteresowanej szkole)

Osoba prowadząca: dr Elżbieta Zambrzycka-Szelewa

Kontakt: elazamb@uwb.edu.pl

Włosy są wytworami warstwy rozrodczej naskórka, które w postaci nitkowatych zrogowaciałych włókien występują tylko na skórze ssaków. Niezależnie od koloru, skrętu i grubości, każdy włos dzięki unikalnej budowie jest bankiem informacji o człowieku. Kondycja oraz unikalny skład pierwiastkowy włosów odzwierciedlają stan naszego zdrowia a zawarty we włosach kod genetyczny  pozwala na identyfikowanie ludzi i typowanie sprawców przestępstw. Podczas wykładu zostaną ciekawie omówione budowa, funkcje oraz metody fizykochemiczne służące do badania włosów. Obalone zostaną również niektóre mity dotyczące włosów.

Wykład pt. "Ludzkość potrzebuje marzycieli..." (dr Iwona Misztalewska-Turkowicz).

Czas trwania 45 min, może być wygłaszany na Uczelni lub w zainteresowanej szkole.

Streszczenie:
Ludzkość potrzebuje marzycieli - opowieść o Marii Skłodowskiej-Curie to krótki zarys historii jednej z najwybitniejszych kobiet w historii ludzkości. Jeden z najgenialniejszych umysłów w historii nauki i niech świadczy o tym fakt, że została pierwszą kobietą, która spoczęła w paryskim Panteonie. Jest jedyną osobą, która otrzymała dwie Nagrody Nobla w dwóch różnych dziedzinach, wyłączając nagrody pokojowe. Pomysłodawczyni Instytutu Radowego w Warszawie. Podczas wykładu uczestnicy zostaną zabrani w niezwykłą podróż w czasie, która poszerzy i uporządkuje wiedzę na temat Marii Skłodowskiej-Curie oraz pomoże zrozumieć realia życia i trudy pracy wybitnej polskiej badaczki.

Forma: warsztaty laboratoryjne

Czas trwania: 90 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni, grupy maksymalnie 10 osobowe)

Osoby prowadzące: dr Żaneta Arciszewska, mgr Magda Zabielska-Konopka, mgr Anna Baryłka

Kontakt: z.arciszewska@uwb.edu.pl

Czy zastanawialiście się kiedyś, skąd wiadomo, że wynik pomiaru jest wiarygodny? W laboratorium sam odczyt z aparatury to dopiero początek. Aby właściwie zinterpretować wynik, trzeba zrozumieć, jak został uzyskany, co mogło na niego wpłynąć i jak ocenić jego dokładność. Tym właśnie zajmuje się metrologia - nauka o pomiarach, ich jakości oraz zasadach poprawnej interpretacji otrzymanych danych. Podczas warsztatów odkryjecie, jak ogromne znaczenie w pracy laboratoryjnej ma poprawne wykonywanie pomiarów i umiejętność krytycznej analizy otrzymanych wyników. Poznacie podstawy metrologii w praktyce, nauczycie się obsługi pH-metru oraz samodzielnie wykonacie pomiary pH wybranych roztworów. Dowiecie się także, co wpływa na dokładność wyniku i skąd bierze się jego niepewność. To wyjątkowa okazja, by połączyć chemię analityczną z praktycznym doświadczeniem laboratoryjnym - od pracy z aparaturą, przez analizę danych, aż po formułowanie trafnych wniosków. Warsztaty pokażą Wam, że precyzyjny pomiar to nie tylko liczba na wyświetlaczu, ale przede wszystkim umiejętność zrozumienia, co naprawdę się za nią kryje.

Forma: warsztaty laboratoryjne

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni)

Osoba prowadząca: dr hab. Izabela Dobrzyńska, prof. UwB, dr Anna Sankiewicz

Kontakt: izadob@uwb.edu.pl, ania@uwb.edu.pl

Większość pierwiastków bloku d jest barwna. Jeśli lubisz chemię i lubisz eksperymentować to zapraszamy na warsztaty dotyczące wybranych właściwości związków manganu, chromu i miedzi. Doświadczenia warsztatowe wykonasz własnoręcznie.

Forma: warsztaty laboratoryjne

Czas trwania: 45 minut

Miejsce: zajęcia stacjonarne (na uczelni)

Osoba prowadząca: dr hab. Izabela Dobrzyńska, prof. UwB, dr Anna Sankiewicz

Kontakt: izadob@uwb.edu.pl, ania@uwb.edu.pl

Każdy z nas powinien wiedzieć, co znajduje się w produktach spożywczych, z którymi się spotykamy na co dzień. Dlatego celem warsztatu będzie identyfikacja składników pokarmowych w żywności, niezbędnych do życia, takich jak białka, cukry, czy tłuszcze. Doświadczenia warsztatowe wykonasz własnoręcznie.